Lənkəranda gəzməli yerlər

Lənkəran Xəzər dənizinin saf suları ilə Talış dağlarının yamyaşıl zirvələri arasında yerləşir. Tarixin qədim liman şəhəri uzun illərdir ki, divarlarla əhatə olunmuşdur. . Təbiətinin zənginliyi ilə tanınan bu bölgə flora və fauna baxımından özünəməxsus gözəlliyi ilə diqqətimizdədir. Qızılağac Dövlət Təbiət Qoruğu saysız-hesabsız köçəri quşlara ev sahibliyi edir. Bu nadir təbiət irsi şimala qədər uzanır. Hirkan Milli Parkı cənuba doğru genişlənir. Qədim ağacları ilə təbiətin unudulmaz izlərini qoruyur. Tur.az saytı ilə Lənkəranın incilərini yaxından kəşf edək.

Separadi kəndi və "Nənələr"

Lənkəran turu zamanı bölgənin yerli mədəniyyəti ilə yaxından tanış olmaq üçün diqqət çəkən ünvanlardan biri Separadi kəndidir. Kənd xüsusilə folklor ənənələri ilə tanınır. Separadinin adının geniş auditoriyaya çatmasında məşhur "Nənələr" folklor qrupunun xüsusi rolu var. Qrup Azərbaycan və talış xalq mahnılarını, bayatıları və bölgəyə məxsus folklor nümunələrini ifa etməsi ilə seçilir.

"Nənələr" qrupunun tarixi bir neçə onillik əvvələ gedib çıxır. İlk dövrlərdə dörd nəfərdən ibarət olan kollektivin üzvləri bir-biri ilə qohum olduqları üçün qrup "Bacılar" adı ilə tanınıb. Sonralar kollektivin tərkibində yaşlı qadınların çıxış etməsi onun indiki adının formalaşmasına səbəb olub. 1997-ci ildə Heydər Əliyevin təklifi ilə kollektiv "Nənələr" adlandırılıb. Qrupun repertuarında talış və Azərbaycan folklorunun müxtəlif nümunələri yer alır.

Separadi kəndinə səfər yalnız folklor kollektivi ilə tanışlıq baxımından maraqlı deyil. Burada Lənkəran bölgəsinin kənd həyatını, yerli adətləri və cənub bölgəsinə xas məişət mədəniyyətini yaxından görmək mümkündür. "Nənələr" isə bu mədəni irsin musiqi və folklor vasitəsilə qorunub saxlanılmasına töhfə verən kollektivlərdən biridir.

Yanardağ ərazisi

Masallı-Yardımlı yolu istiqamətində yerləşən Yanardağ ərazisi bölgənin maraqlı təbiət məkanlarından biridir. Ərazinin əsas xüsusiyyəti yeraltından çıxan qazın təbii şəkildə yanması ilə bağlıdır. Məhz bu xüsusiyyətinə görə məkan Yanardağ adı ilə tanınır. Buraya gələnlərin diqqətini qayaların və torpaq qatının arasından görünən alov çəkir.

Ərazidə mineral və kükürdlü su mənbələri də mövcuddur. Yeraltından çıxan isti su və buxar Yanardağın ümumi təbii görünüşünü fərqləndirir. Buradakı təbii proseslər bölgənin geoloji xüsusiyyətləri ilə əlaqədardır. Yanardağa səfər edənlər həm yanan qaz çıxışlarını, həm də isti mineral su mənbələrini görə bilirlər.

Yanardağ ərazisində istirahət və termal sudan istifadə imkanları da mövcuddur. Mineral sulara görə bu istiqamət yerli sakinlərin və bölgəyə gələn qonaqların maraq göstərdiyi məkanlardan biri hesab olunur. Lənkəran və Masallı istiqamətində səyahət edənlər Yanardağı marşrutlarına əlavə edə bilərlər.

Qızılağac Milli Parkı

Xəzər dənizinin cənub-qərb sahilində yerləşən Qızılağac ərazisi Azərbaycanın mühüm təbiət və quş mühafizə zonalarından biridir. Buradakı su-bataqlıq sahələri çoxsaylı köçəri və yerli quşların yaşayışı üçün əlverişli şərait yaradır. Ərazi Xəzər sahilinin ekosisteminin qorunması baxımından da böyük əhəmiyyət daşıyır.

Qızılağac quşların müşahidəsi ilə maraqlanan insanlar üçün diqqətçəkən ərazidir. Müxtəlif dövrlərdə burada ördəklər, qazlar, qaşqaldaqlar, qutanlar, flaminqolar və digər su-bataqlıq quşlarına rast gəlmək mümkündür. Köçəri quşlar üçün Qızılağac həm dayanacaq, həm qidalanma, həm də qışlama ərazisi rolunu oynayır.

Qızılağac körfəzi və onun ətrafındakı bataqlıqlar beynəlxalq əhəmiyyət daşıyan təbiət əraziləri sırasındadır. Burada əsas məqsədlərdən biri canlıların təbii yaşayış mühitinin qorunmasıdır. Buna görə əraziyə səfər zamanı mühafizə qaydalarına əməl etmək, quşları və digər canlıları narahat etməmək vacibdir.

Lənkəran ləzzətləri

Lənkərana səfərin maraqlı tərəflərindən biri də bölgənin özünəməxsus mətbəxi ilə tanışlıqdır. Cənub bölgəsinin iqlimi və kənd təsərrüfatı burada istifadə olunan ərzaqların müxtəlifliyinə təsir göstərib. Düyü, balıq, tərəvəz, göyərti, şabalıd və müxtəlif yerli məhsullar Lənkəran mətbəxində geniş istifadə edilir.

Bölgənin ən məşhur yeməklərindən biri ləvəngidir. Ləvəngi əsasən toyuq və ya balığın içərisinin qoz, soğan və müxtəlif əlavələrdən hazırlanan qarışıqla doldurulması ilə bişirilir. Xüsusilə balıq ləvəngisi Xəzər sahili mətbəxinin tanınan nümunələrindəndir. Plovun müxtəlif növləri də Lənkəran süfrəsində mühüm yer tutur. Balqabaqlı plov bölgədə hazırlanan ənənəvi plov növlərindən biridir.

Lənkəran çayı da bölgənin mətbəx mədəniyyətinin ayrılmaz hissəsidir. Çay süfrəyə müxtəlif mürəbbələr, limon və şirniyyatlarla təqdim olunur.

Lənkəran Xan Sarayı

Lənkəranın tarixi memarlıq nümunələri arasında Xan evi xüsusi yer tutur. Şəhərin mərkəzində yerləşən bu bina hazırda Lənkəran Tarix-Diyarşünaslıq Muzeyi kimi fəaliyyət göstərir. Tikili XX əsrin əvvəllərinə aid memarlıq nümunəsidir və şəhərin ən tanınan tarixi binalarından biri hesab edilir.

Muzeyin ekspozisiyası Lənkəranın qədim dövrlərdən müasir mərhələyə qədər keçdiyi tarixi inkişaf haqqında məlumat əldə etməyə imkan verir. Burada arxeoloji tapıntılar, məişət əşyaları, sənədlər, fotoşəkillər, etnoqrafik materiallar və bölgənin mədəni həyatını əks etdirən müxtəlif eksponatlar qorunur. Eksponatlar vasitəsilə Lənkəranın tarixi, ənənəvi məşğuliyyət sahələri və yerli əhalinin həyat tərzi haqqında daha geniş təsəvvür əldə etmək mümkündür.

Şəhərin tarixi ilə maraqlananlar Həzi Aslanovun ev-muzeyini də ziyarət edə bilərlər. İki dəfə Sovet İttifaqı Qəhrəmanı adına layiq görülmüş Həzi Aslanovun həyatına və hərbi fəaliyyətinə aid şəxsi əşyalar, sənədlər və digər materiallar muzeydə nümayiş etdirilir. Lənkəranın müxtəlif hissələrində qorunan tarixi tikililər də şəhərin keçmişi haqqında məlumat verən mühüm irs nümunələridir.

Sağlamlıq və müalicə mərkəzləri

Lənkəran bölgəsi yeraltı isti mineral su ehtiyatları ilə də tanınır. Bu mənbələrin ən məşhurları İstisu və Haftoni istiqamətində yerləşir. Termal sular uzun müddətdir yerli əhali tərəfindən hamam və istirahət məqsədilə istifadə edilir.

İstisu mənbələrindən çıxan su yüksək temperaturu və mineral tərkibi ilə seçilir. Ərazidə termal sudan istifadə üçün hamam və istirahət infrastrukturu yaradılıb. Haftoni də Lənkəranın termal su mənbələrinin yerləşdiyi tanınmış ərazilərindəndir.

Termal sulardan sağlamlıq məqsədilə istifadə edən şəxslərin suyun temperaturunu, tərkibini və fərdi sağlamlıq vəziyyətini nəzərə almaları vacibdir. Xüsusilə hər hansı xəstəliyin müalicəsi məqsədilə termal sudan istifadə həkim məsləhətini əvəz etmir.

Təsərrüfat turları

Lənkəranın rütubətli subtropik iqlimi bölgədə kənd təsərrüfatının bir sıra sahələrinin inkişafına şərait yaradıb. Çayçılıq və sitrusçuluq Lənkəranın adı ilə ən çox əlaqələndirilən təsərrüfat sahələrindəndir. Bölgənin kəndlərində limon, naringi, portağal və digər subtropik bitkilər yetişdirilir.

Çayçılığın isə Lənkəranın iqtisadi və mədəni həyatında xüsusi yeri var. Azərbaycanda çay istehsalının əsas mərkəzlərindən biri məhz cənub bölgəsidir. Çay plantasiyalarına səfər zamanı çay kollarını yaxından görmək, məhsulun yetişdirilməsi və emalı haqqında məlumat almaq mümkündür.

Sitrus təsərrüfatları da aqroturizm üçün maraqlı istiqamətlər yaradır. Bağlara təşkil olunan səfərlər bölgənin kənd təsərrüfatını yaxından tanımağa imkan verir. Belə turlar zamanı turistlər yalnız hazır məhsulu deyil, onun yetişdirildiyi təsərrüfat mühitini də görə bilirlər.

Çimərliklər

Lənkəranın Xəzər dənizi sahilində yerləşməsi şəhəri dəniz istirahəti üçün də əlverişli edir. Rayonun sahil xətti boyunca müxtəlif çimərlik ərazilərinə rast gəlmək mümkündür. Şəhərə yaxın sahillərlə yanaşı, daha sakit ərazilərdə yerləşən çimərliklər də var.

Lənkəran sahillərinin diqqət çəkən xüsusiyyətlərindən biri bəzi ərazilərdə qumun tünd rəngdə olmasıdır. Bu sahildəki qumun mineral tərkibi ilə əlaqələndirilir. Qara rəngli qumlar Lənkəran çimərliklərinin digər Xəzər sahillərindən fərqlənən cəhətlərindən biridir.

Dəniz sahili Lənkərana gələnlərin təbiət marşrutunu tamamlayan istiqamətlərdən sayılır. Sahil boyunca gəzinti etmək, Xəzər mənzərəsini seyr etmək və şəhərin daha sakit hissələrində vaxt keçirmək mümkündür. Lənkəranın meşələri, termal su mənbələri və çay plantasiyaları ilə birlikdə Xəzər sahili də bölgənin turizm imkanlarının mühüm hissəsini təşkil edir.