Antalyada gəzməli yerlər
Antalya Türkiyənin Aralıq dənizi sahilində yerləşən, tarixi abidələri, qədim şəhərləri, şəlalələri, çimərlikləri və dağlıq əraziləri ilə seçilən əsas turizm mərkəzlərindən biridir. Şəhərin ərazisində Roma, Bizans, Səlcuq və Osmanlı dövrlərindən qalan çoxsaylı tikililərə rast gəlmək mümkündür. Antalya yalnız böyük hotelləri və sahil istirahəti ilə deyil, həm də arxeoloji əraziləri, milli parkları, qədim limanları və təbiət mənzərələri ilə diqqət çəkir.
Şəhər mərkəzində tarixi Kaleiçini gəzmək, Düdən şəlaləsinin Aralıq dənizinə töküldüyü mənzərəni izləmək, Konyaaltı sahilində vaxt keçirmək mümkündür. Antalya ətrafında isə Perge, Aspendos, Termessos və Olimpos kimi mühüm antik şəhərlər yerləşir. Toros dağlarına doğru hərəkət etdikcə sahil mənzərəsini meşələr, dağ kəndləri və yaylalar əvəz edir. Antalya turları zamanı həm tarixi abidələri, həm təbiət məkanlarını, həm də müasir əyləncə mərkəzlərini eyni səfər çərçivəsində görmək mümkündür. Tur.az Antalyada gəzməli əsas məkanları təqdim edir.
Kaleiçi
Kaleiçi Antalyanın tarixi mərkəzi və şəhərin ən yaxşı qorunan qədim yaşayış ərazilərindən biridir. Roma dövründən başlayaraq Bizans, Səlcuq və Osmanlı hakimiyyəti illərində şəhərin əsas yaşayış hissəsi burada formalaşıb. Kaleiçinin küçələrində müxtəlif tarixi dövrlərin memarlıq xüsusiyyətlərini bir arada görmək mümkündür.
Kaleiçinin ən xarakterik cəhətlərindən biri daş döşənmiş dar küçələri və ənənəvi Osmanlı evləridir. Küçələr boyunca yerləşən bəzi tarixi binalar bərpa edilərək hotellərə, restoranlara, kafelərə, sənət emalatxanalarına və mağazalara çevrilib. Köhnə şəhərin sahilə doğru enən küçələri qədim limana çıxır. Bu liman uzun müddət Antalyanın ticarət və dəniz nəqliyyatında mühüm rol oynayıb.
Kaleiçinin ən məşhur tarixi tikililərindən biri Hadrian qapısıdır. Roma imperatoru Hadrianın şəhərə səfəri münasibətilə II əsrdə inşa edilən üçtağlı qapı Antalya şəhər divarlarının günümüzə çatan ən əhəmiyyətli hissələrindən biridir. Ağ mərmərdən hazırlanmış tikilinin sütunları, tağları və daş üzərində işlənmiş ornamentləri Roma memarlığının xüsusiyyətlərini əks etdirir.
Kaleiçi ərazisində Yivli Minarə də diqqət çəkir. XIII əsrə aid minarə Səlcuq memarlığının Antalyadakı ən tanınmış nümunələrindən biridir. Şəhərin panoramasında seçilən tikili kərpic quruluşu və firuzəyi rəngli bəzəkləri ilə tanınır.
Düdən şəlaləsi
Düdən şəlalələri Antalyanın ən tanınmış təbiət məkanları sırasındadır. Düdən çayının yaratdığı şəlalələr Yuxarı Düdən və Aşağı Düdən olmaqla iki əsas hissədən ibarətdir. Hər iki məkan şəhər daxilində və şəhərə yaxın ərazidə yerləşsə də, görünüş və təbiət baxımından fərqli xüsusiyyətlərə malikdir.
Yuxarı Düdən şəlaləsi yaşıllıqla əhatə olunmuş ərazidə yerləşir. Suyun qayalıqlardan aşağı axdığı hissənin ətrafında piyada yolları və istirahət sahələri mövcuddur. Şəlalənin arxa hissəsindəki təbii boşluqlardan keçərək suyun axışını fərqli rakurslardan görmək mümkündür. Ərazidə iri ağaclar və çayın yaratdığı sərin mikroiqlim diqqət çəkir.
Aşağı Düdən isə tamamilə başqa mənzərə təqdim edir. Burada Düdən çayı təxminən 40 metr hündürlükdəki qayalıqlardan birbaşa Aralıq dənizinə tökülür. Şəlaləni sahildəki müşahidə nöqtələrindən izləmək mümkündür. Dənizdən təşkil olunan qayıq gəzintiləri zamanı da Aşağı Düdənin qayalı sahildən aşağı töküldüyü mənzərə görünür.
Konyaaltı çimərliyi
Konyaaltı çimərliyi Antalyanın qərb hissəsində yerləşən və şəhərin ən məşhur sahil zolaqlarından biri hesab olunan geniş çimərlikdir. Sahil Aralıq dənizi boyunca kilometrlərlə uzanır və bir tərəfdən dəniz, digər tərəfdən isə Beydağları mənzərəsi ilə əhatə olunur.
Konyaaltının sahili əsasən xırda çınqıl və daşlardan ibarətdir. Dəniz suyu bir çox hissədə tez dərinləşdiyi üçün üzgüçülük zamanı bunu nəzərə almaq lazımdır. Sahil boyunca ictimai çimərlik sahələri, duşlar, piyada və velosiped yolları, parklar, kafelər və restoranlar yerləşir.
Konyaaltı Sahil Parkının yenilənmiş hissəsi şəhərin əsas gəzinti məkanlarından birinə çevrilib. Burada dəniz kənarında uzun məsafə piyada gəzmək, velosiped sürmək və sahildə vaxt keçirmək mümkündür. Çimərlik şəhər mərkəzindən rahat çatımlı olması ilə də seçilir.
Olimpos və Çıralı
Olimpos və Çıralı Antalyanın Kumluca rayonu ərazisində, şəhər mərkəzindən cənub-qərbdə yerləşir. Bu bölgə qədim tarix, meşəlik ərazi və Aralıq dənizi sahilini bir araya gətirməsi ilə tanınır.
Olimpos qədim Likiyanın mühüm şəhərlərindən biri olub. Antik şəhərin qalıqları meşəlik vadidə, Olimpos çayının hər iki tərəfində yerləşir. Burada Roma dövrünə aid teatrın, hamamların, bazilikanın, nekropolun, məbədlərin və digər tikililərin qalıqlarını görmək mümkündür. Qədim şəhərin xarabalıqları arasında aparılan gəzinti sahilə qədər davam edir.
Olimpos sahilinin yaxınlığında yerləşən Çıralı sakit yaşayış məntəqəsi və uzun çimərliyi ilə tanınır. Ərazi iri turizm komplekslərindən daha çox kiçik hotelləri və pensiyonları ilə seçilir. Çıralı sahili dəniz tısbağalarının yumurta qoyduğu qorunan sahələrdən biridir.
Aspendos
Aspendos Antalyanın Serik rayonu yaxınlığında yerləşən qədim şəhərdir. Şəhərin ən məşhur abidəsi Roma dövründən günümüzə qədər çox yaxşı vəziyyətdə gəlib çatan Aspendos teatrıdır. Teatr II əsrdə, Roma imperatoru Mark Avrelinin hakimiyyəti dövründə inşa edilib.
Aspendos teatrının memarı Zenondur. Təxminən 15 min tamaşaçı tutumuna malik olduğu qəbul edilən tikili səhnə binasının böyük hissəsinin qorunması ilə digər Roma teatrlarından fərqlənir. Səhnə divarının memarlıq quruluşu, tağları və tamaşaçı yerləri teatrın əsas diqqətçəkən hissələridir.
Aspendos yalnız teatrdan ibarət deyil. Antik şəhərin yuxarı hissəsində aqora, bazilika, nimfey və digər ictimai tikililərin qalıqları yerləşir. Şəhərin yaxınlığında Roma dövrünə aid su kəmərləri də qorunub saxlanılıb. Bu sistem qədim Aspendosa uzaq məsafədən su çatdırmaq üçün istifadə olunurdu.
Teatrın akustik xüsusiyyətləri bu gün də diqqət çəkir və məkan müxtəlif mədəni tədbirlər üçün istifadə olunur. Aspendosun geniş ərazisini gəzmək Roma şəhər planlaşdırması və mühəndisliyi haqqında daha dolğun təsəvvür yaradır.
Termessos
Termessos Antalyanın şimal-qərbində, Güllük dağı ərazisində yerləşən qədim şəhərdir. Dəniz səviyyəsindən təxminən 1000 metr yüksəklikdə yerləşməsi Termessosu bölgədəki digər antik şəhərlərdən fərqləndirir. Şəhərin qalıqları Güllük Dağı-Termessos Milli Parkının ərazisində qorunur.
Termessos qədim Pisidiya bölgəsinin mühüm şəhərlərindən biri olub. Dağlıq ərazidə yerləşməsi şəhərin təbii müdafiəsini gücləndirib. Tarixi mənbələrdə Makedoniyalı İsgəndərin Termessosu ələ keçirə bilmədiyi qeyd olunur.
Qədim şəhərə çatmaq üçün müəyyən məsafəni piyada qalxmaq lazımdır. Ərazidə şəhər divarları, aqora, gimnaziya, hamamlar, məbədlər, nekropol və başqa tikililərin qalıqları var. Termessosun ən diqqətçəkən abidəsi isə dağın yamacında yerləşən antik teatrdır. Teatrın tribunalarından ətrafdakı dağlar və vadilər görünür.
Termessos geniş ərazidə yerləşdiyindən buradakı gəzinti digər antik şəhərlərlə müqayisədə daha çox fiziki hərəkət tələb edir. Bunun qarşılığında ziyarətçilər həm arxeoloji abidələri, həm də yaxşı qorunan dağ təbiətini eyni ərazidə görə bilirlər.
Perge
Perge Antalya şəhər mərkəzindən şərqdə, Aksu rayonu ərazisində yerləşən mühüm antik şəhərlərdən biridir. Qədim Pamfiliya bölgəsinin əsas şəhərlərindən hesab olunan Perge Roma dövründə inkişaf edib.
Şəhərə daxil olarkən Helenistik dövrdən qalan dairəvi qüllələr diqqəti cəlb edir. Bu qüllələr qədim şəhər qapısının hissəsi olub. Onların ardınca sütunlu küçələr, ictimai meydanlar və iri şəhər tikililəri yerləşir.
Pergenin ən mühüm tikililərindən biri stadiondur. Uzunluğu təxminən 230 metr olan stadion minlərlə tamaşaçı qəbul edə bilirdi. Stadionun yaxınlığında böyük teatr yerləşir. Şəhərdə Roma hamamlarının qalıqları da kifayət qədər yaxşı qorunub. Hamam kompleksində soyunma, isti və soyuq su bölmələrinin quruluşunu ayırd etmək mümkündür.
Perge şəhərinin əsas küçələrindən birinin ortası ilə su kanalı uzanırdı. Sütunlarla əhatələnmiş bu küçə qədim şəhərin həm nəqliyyat, həm ticarət, həm də ictimai həyatının əsas hissələrindən biri olub. Aqora, nimfey və müxtəlif ictimai binaların qalıqları Pergenin vaxtilə böyük və zəngin şəhər olduğunu göstərir.
Manavqat şəlaləsi
Manavqat şəlaləsi Antalya vilayətinin Manavqat rayonu ərazisində, Manavqat çayı üzərində yerləşir. Şəlalə böyük hündürlüyü ilə deyil, geniş yataq boyunca güclü su axını ilə seçilir.
Çayın geniş səthdən aşağı axması nəticəsində ağ köpüklü və gur görünüş yaranır. Ətrafda müşahidə nöqtələri və piyada gəzmək üçün ayrılmış sahələr mövcuddur. Manavqat çayı Toros dağlarından başlayaraq Aralıq dənizinə qədər uzanır və bölgənin mühüm su mənbələrindən biridir.
Şəlalənin yerləşdiyi ərazi Manavqat şəhər mərkəzinə yaxın olduğundan avtomobillə rahat çatmaq mümkündür. Manavqat və Side istiqamətində səfər edənlər bu məkanı eyni marşruta daxil edə bilərlər.
Gömbe Yaylası
Gömbe Yaylası Antalyanın Kaş rayonunun dağlıq hissəsində yerləşir. Sahil bölgələrinin isti Aralıq dənizi landşaftından fərqli olaraq burada dağlıq relyef, meşələr, əkin sahələri və yayla yaşayış məntəqələri üstünlük təşkil edir.
Gömbe kənd təsərrüfatı məhsulları, xüsusilə alma bağları ilə tanınır. Ətraf ərazilərdə meyvə bağları və kənd təsərrüfatı sahələri geniş yer tutur. Yaylanın yaxınlığında Akdağ silsiləsi yerləşir. Bu da bölgənin təbiət mənzərəsini formalaşdırır.
Gömbe ətrafında gəzməli təbiət məkanlarından biri Yaşılgöldür. Dağların arasında yerləşən göl və yaxınlığındakı Uçarsu şəlaləsi piyada marşrutları ilə tanınır. Bu əraziyə səfər edənlər sahil Antalyasından tamamilə fərqli relyef və bitki örtüyü ilə qarşılaşırlar.
Gömbe Yaylası Antalya vilayətinin yalnız çimərliklərdən ibarət olmadığını göstərən məkanlardan biridir. Burada dağ kəndlərini, kənd təsərrüfatını və Toros dağlarının təbii landşaftını yaxından müşahidə etmək mümkündür.
Antalya Akvarium
Antalya Akvarium Konyaaltı bölgəsində yerləşən iri akvarium və əyləncə kompleksidir. Burada müxtəlif dənizlərə və okean ekosistemlərinə aid canlıların nümayiş etdirildiyi tematik akvariumlar mövcuddur.
Kompleksin əsas hissələrindən biri 131 metr uzunluğunda tunel akvariumudur. Şüşə tuneldən keçərkən balıqları və digər dəniz canlılarını həm yan tərəflərdən, həm də yuxarıdan müşahidə etmək mümkündür. Akvarium daxilində müxtəlif su hövzələrini təmsil edən bölmələr hazırlanıb.
Burada köpəkbalıqları, skat balıqları, müxtəlif tropik balıqlar və başqa dəniz canlıları nümayiş etdirilir. Ekspozisiyalar canlıların yaşadığı təbii mühitə uyğun dekorasiyalarla hazırlanıb.
Antalya Akvarium xüsusilə uşaqlı ailələrin tez-tez ziyarət etdiyi məkanlardan biridir, lakin dəniz biologiyası və sualtı həyatla maraqlanan böyüklər üçün də kifayət qədər geniş ekspozisiyaya malikdir. Konyaaltı çimərliyinə yaxın yerləşməsi bir neçə məkanı eyni marşrutda ziyarət etməyə imkan verir.
Antalya Marina
Antalyanın tarixi marinası Kaleiçinin aşağı hissəsində, qədim liman ərazisində yerləşir. Bu gün daha çox Kaleiçi Yat Limanı kimi tanınan məkan şəhərin tarixi mərkəzi ilə Aralıq dənizini birləşdirən əsas nöqtələrdən biridir. Limanın tarixi qədim dövrlərə gedib çıxır. Antalya əsrlər boyunca mühüm liman şəhəri olduğundan burada dəniz ticarəti aparılıb. Müasir dövrdə limanda əsasən kiçik yaxtalar, turistik gəzinti qayıqları və şəxsi gəmilər dayanır.
Kaleiçinin yuxarı hissəsindən limana piyada enmək mümkündür. Sahil boyunca restoranlar, kafelər və qayıq turları təklif edən məntəqələr fəaliyyət göstərir. Buradan Antalya sahili boyunca müxtəlif istiqamətlərə qısa dəniz turları təşkil olunur. Bəzi marşrutlar Aşağı Düdən şəlaləsini dəniz tərəfdən görməyə imkan verir.
Limanı əhatə edən qayalıqlar, tarixi şəhər divarları və Kaleiçinin ənənəvi tikililəri ərazinin görünüşünü tamamlayır. Şəhər mərkəzində həm tarixi, həm də dəniz mənzərəsi görmək üçün ən uyğun nöqtələrdən biridir.
Göllər Bölgəsi
Göllər Bölgəsi Türkiyənin cənub-qərbində, əsasən Antalya, Burdur və Isparta vilayətlərinin ətrafındakı gölləri əhatə edən geniş coğrafi ərazidir. Antalya istiqamətindən ölkənin daxili hissələrinə doğru hərəkət etdikcə Aralıq dənizi sahillərini dağlıq relyef və böyük şirin su gölləri əvəz edir.
Bölgənin ən böyük təbii su hövzələrindən biri Beyşehir gölüdür. Burdur gölü isə tektonik mənşəli göllərdən biridir və xüsusi ekosistemi ilə seçilir. Eğirdir gölü ətrafındakı dağlarla birlikdə bölgənin ən tanınmış mənzərələrindən birini yaradır. Antalya vilayətinə yaxın Salda gölü də açıq rəngli sahilləri və minerallarla zəngin suyu ilə tanınır.
Göllər Bölgəsinin coğrafiyası yalnız göllərdən ibarət deyil. Ərazidə dağ silsilələri, meşələr, kənd təsərrüfatı sahələri və kiçik yaşayış məntəqələri yerləşir. Antalya sahillərindən daxili Anadolu istiqamətində səyahət edənlər burada Aralıq dənizi sahillərindən tam fərqli təbiət mənzərəsi ilə qarşılaşırlar.
